» .مشروح خبر » مشروح خبر | عدم رابطه مستقیم بین «FATF» و تحریم‌ها/ از این نهاد برای دفاع از ایران استفاده کنیم

تاریخ انتشار : ۱۳۹۸/۰۲/۱۷ - ۱۶:۱۰

 کد خبر: 8710

یک حقوقدان مطرح کرد:

مشروح خبر | عدم رابطه مستقیم بین «FATF» و تحریم‌ها/ از این نهاد برای دفاع از ایران استفاده کنیم

گروه سیاست ـ سیاهپوش با بیان اینکه هیچ رابطه مستقیمی بین توصیه‌های «FATF» و لغو تحریم‌ها و ممنوعیت وضع تحریم‌های یک‌جانبه در حقوق بین‌الملل وجود ندارد، گفت: می‌توانیم از FATF برای دفاع از کشورمان و شناسایی تروریست‌ها استفاده کنیم.

مشروح خبر | عدم رابطه مستقیم بین «FATF» و تحریم‌ها/ از این نهاد برای دفاع از ایران استفاده کنیم

به گزارش آتی نیوز، نشست جنبه‌های حقوقی تحریم‌های آمریکا و «FATF» چهارشنبه ۱۱ اردیبهشت در سالن دکتر رزمی دانشکده علوم اداری و اقتصاد با حضور محسن عبداللهی، دانشیار حقوق بین‌الملل و مدیر گروه محیط‌زیست دانشگاه شهید بهشتی و علی‌اکبر سیاه‌پوش، حقوقدان دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد. همچنین در این جلسه دکتر یوسفی، دبیر انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه فردوسی مشهد، عبدالرضا جوان جعفری بجنوردی، رئیس دانشکده علوم اقتصادی و اداری و حقوق علوم سیاسی و دانشجویان و اساتید دیگر نیز حضور داشتند.

محسن عبداللهی، دانشیار حقوق بین‌الملل و مدیر گروه محیط‌زیست دانشگاه شهید بهشتی در مورد پرونده تحریم ایران گفت: آخرین گزارشی که کنگره آمریکا منتشر کرده و من یک هفته پیش دیدم، ۱۰۰ صفحه فقط به ما می‌گوید چه تحریم شده‌ایم و حتی یکی دو نفر از آمریکایی‌ها این را گفته‌اند که اگر ما بخواهیم این تحریم‌ها را برداریم، نمی‌توانیم. به‌قدری این‌ها به‌هم‌پیچیده است اگر نحوه قانون‌گذاری در آمریکا را ملاحظه بفرمایید می‌بینید در یک تحریم که می‌نویسد، به پنج قانون رفرنس می‌دهد و مجموعه طویل و عظیمی است که فهمش هم دشوار خواهد بود.

وی در موضوع قرار دادن نام سپاه پاسداران جمهوری اسلامی در لیست سازمان‌های تروریستی در ایالات‌متحده آمریکا و تحریم این سپاه و اعضایش گفت: دولت ایالات‌متحده بعد از کنگره آمریکا از سال ۲۰۰۷ سپاه پاسداران اسلامی و بعضی فرماندهان و بعدها برخی از سازمان‌ها و شرکت‌های متعلق به سپاه را تحریم کردند و عبارت تحریم را در این مقطع برای سپاه به کار بردند. اسم فرماندهان بیشتر بعد از حوادث انتخاباتی ۱۳۸۸ و در چارچوب تحریم‌های حقوق بشری وارد شد اما نام سپاه خصوصاً سپاه قدس، شاخه برون‌مرزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نهادهایش مثلاً شرکت‌هایی که دارد و اپلیکیشن هایی که این سپاه در سراسر دنیا دارند و کار می‌کنند و بیشتر در قالب فعالیت‌های هسته‌ای و موشکی بود، از این سال به این‌طرف مدام وارد ادبیات حقوقی آمریکا شد. اتفاقی که ۸ آوریل یعنی همین ماه افتاده و به شهادت خود این بیانیه که ریاست کاخ سفید منتشر کرده، امری نادر در حقوق بین‌الملل است به طرز عجیبی، برای نخستین بار در حقوق بین‌الملل بخشی از نیروهای مسلح قانونی یک کشور از سوی دولت آمریکا به‌عنوان سازمان تروریستی شناسایی شد. تاکنون همواره سازمان‌ها، شبکه‌ها و گروه‌های غیردولتی به‌عنوان یک‌نهاد تروریستی شناخته می‌شد و اگر دقت کنید القاعده، داعش، النصره و همه گروه‌های تروریستی حتی به تعبیر آمریکایی‌ها حزب‌الله لبنان، حماس و این‌ها هیچ‌کدام بخشی از دولت نیستند. جالب است که گفته می‌شود سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به‌طور فعالی در فعالیت‌های تروریستی مشارکت کرده و تأمین مالی می‌کند و می‌گوید این کار ما بی‌سابقه است به‌خاطر اینکه رفتار سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هم در دنیا بی‌سابقه است.

دانشیار حقوق بین‌الملل دانشگاه شهید بهشتی ادامه داد: تروریسم اساساً یک جرم ضد دولتی است یعنی مفهوم تروریست دولتی در حقوق بین‌الملل موضوع مورد شناسایی قرار نگرفته است چون تروریسم جرم نیست و به دنبال تضعیف دولت هستند. اعمال شبه تروریستی دولت‌ها عناوین مختلفی دارد مثلاً دولتی مخالفین خود را شکنجه کرده یا ناپدید نموده و می‌کشد؛ این‌ها در حقوق بین‌الملل در چارچوب نقض‌های شدید حقوق بشر طبقه‌بندی می‌شود و نه تروریسم. از قضا خود آمریکایی‌ها از تعریفی از تروریسم حمایت می‌کنند که ضد دولتی است، یکی از علاقه‌های من هم مبارزه با تروریسم است و کاملاً به این مسئله آگاهم که تروریسم دولتی در دیدگاه آمریکایی شکل پیدا می‌کند. مفهوم دیگری به نام دولت حامی تروریسم هست که به لحاظ حقوقی قابل‌پذیرش است، دولتی است که پول، امکانات و آموزش به تروریسم می‌دهد همان کاری که ما اعتقاد داریم عربستان نسبت به القاعده می‌کرده و الان هم نسبت به داعش چنین انجام می‌دهد. آمریکایی‌ها اعتقاد دارند ما از حزب‌الله لبنان حمایت می‌کنیم؛ چون او حزب‌الله لبنان را سازمانی تروریستی می‌داند و در حقوق بین‌الملل هم حمایت از گروه‌های تروریستی و تروریست منع شده است. قطعنامه ۱۳۷۳ شورای امنیت سازمان ملل متحد در ۲۸ سپتامبر ۲۰۰۱ یعنی تقریباً ۱۷ روز بعد از حملات ۱۱ سپتامبر می‌گوید هرگونه حمایت فعال و منفعل از تروریست را منع می‌کند.

عبداللهی از تاریخچه این اقدام آمریکا گفت: بعد از اشغال سفارت آمریکا یعنی دو سال بعد از انقلاب اسلامی و در اثر این حادثه، در سال ۱۹۸۴ نام دولت جمهوری اسلامی ایران را به‌عنوان دولت حامی تروریسم در لیست دولت‌های حامی تروریسم قرار داده است و این یکی از مشکلات اصلی ما با ایالات‌متحده است. در این لیست ۵-۶ کشور هستند که در رأس آن‌ها ایران است. یکی از آثار وحشتناک این کار، مصونیت نداشتن دولت حامی تروریست در ایالت متحده آمریکا است یعنی در محاکم آمریکا به‌راحتی می‌شود بدون رضایت دولت ایران، روسیه و کوبا این‌ها را تحت تعقیب قرار دهد درحالی‌که در حقوق بین‌الملل دولت‌ها باهم برابرند و هیچ دولتی حاکمیت بر دولت دیگر و علی‌الاصول صلاحیت تعقیب دولت دیگر را ندارد (درنتیجه) الان نزدیک ۸۰ میلیارد دلار علیه ما رأی صادر کرده که رقمی خیره‌کننده است و این حکم را به اشخاص خصوصی داده‌اند؛ مثلاً مادر یا همسر سربازی که در یمن کشته می‌شود، علیه ما طرح دعوا می‌کنند چون ادعا می‌کنند ایران حتی از القاعده حمایت می‌کند. همچنین ۱۱ میلیارد دلار علیه دولت ایران به‌خاطر حمایت از عملیات ۱۱ سپتامبر رأی صادر کرده‌اند، این موضوع چه ارتباطی به ما دارد؟

این حقوقدان، در توضیح اقدام آمریکا در مورد قرار دادن نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در لیست دولت‌های حامی تروریست گفت: قانون آمریکا، ۳ شرط را برای تروریستی دانستن لازم می‌داند یک اینکه خارجی باشد و دو، مبادرت به فعالیت تروریستی کند که البته همه‌شان را هم خودشان احراز می‌کنند. درحالی‌که در حقوق بین‌الملل، اتهامات بین‌المللی یک دولت با حقوق داخلی دولت‌ها بررسی نمی‌شود یعنی اگر می‌خواهید بگویید این دولت اقدام تروریستی می‌کند یک دولت نمی‌تواند بر اساس قوانین داخلی خود این کار را بکند؛ مثلاً آمریکا حزب‌الله لبنان را سازمان تروریستی شناخته، هیچ قطعنامه شورای امنیتی وجود ندارد که حزب‌الله لبنان را به‌عنوان سازمان تروریستی بشناسد. اعمال فراسرزمینی قوانین ملی یعنی یک دولت می‌خواهد قوانین داخلی خود را فراسوی مرزهایش اجرا کند که تحریم‌های ثانویه در همین چارچوب بحث می‌شود. شرط سوم قانون آمریکا برای لیست حامیان تروریست، این است که آن سازمان، امنیت اتباع ایالات‌متحده یا امنیت ملی ایالات ‌متحده را تأمین کرده باشد؛ کاملاً ملی است. جالب است بگویم گروهک مجاهدین و منافقین در دهه ۶۰، عزیزان ما را پنج سال ترور کردند، اما آمریکا این سازمان را به‌عنوان سازمان تروریستی نشناخت به‌ مجرد اینکه دو تبعه آمریکایی توسط عملیاتی که هدف آن‌ها نبودند کشته شدند، بلافاصله این سازمان را در لیست تروریستی قرار داد؛ یعنی اصطلاحاً از حب علی نیست که چنین می‌کنند و بیشتر به‌خاطر منافع ملی خودشان این کار را انجام می‌دهند. لیست تروریستی آمریکایی‌ها با لیست اروپایی‌ها تفاوت است و لیست هر دو با لیست شورای امنیت متفاوت است. ما هم به بخشی از گروه‌هایی که مورد حمایت آمریکا هستند تروریست می‌گوییم چون دولت‌ها دارای حاکمیت برابر هستند و می‌توانند این کارها را بکنند.

محسن عبداللهی: ایران کشور ثروتمندی است. بله ما تحریم را دور می‌زنیم اما با هزینه بسیار زیاد و برای یک اقتصاد سالم لازم نیست این‌ همه هزینه بپردازیم، تراکنشی که با یک دلار می‌شود، انجام داد الان با ۵ دلار انجام می‌شود.

وی در پاسخ به سؤال مطرح‌شده در رسانه‌های داخلی و خارجی که «آیا تروریستی نامیدن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به آمریکا مجوز توسل به‌زور علیه ایران می‌دهد؟»، گفت: بخش ۲۱۹ کد آمریکا قسمت B می‌گوید مهم‌ترین حق و تکلیفی که دولت آمریکا با شناسایی یک سازمان به‌عنوان سازمان تروریستی به دست می‌آورد، بلوکه کردن اموال و دارایی‌هاست. آمریکایی‌ها دو نوع تحریم دارند، در تحریم اولیه می‌گویند اگر سازمانی تروریستی شناسایی شد دیگر نمی‌تواند در آمریکا کار و رفت‌وآمد کند و اموالش در آمریکا بلوکه می‌شود اما تحریم ثانویه‌اش این است که هرکس هم با این سازمان ‌همکاری کند با آمریکا نمی‌تواند همکاری داشته باشد، از بازار آمریکا محروم می‌شود و کلیه معاملات دلاری او دنبال شده، نهایتاً بلوکه می‌شود و این آثار دقیقاً همان مفهوم اعمال فراسرزمینی قانونی است. تقریباً هیچ بانک بزرگ بین‌المللی نیست که در آمریکا شعبه نداشته باشد، برای مثال بانکی به ایران سرویس می‌دهد و آمریکا مطلع می‌شود، اموال بانک در آمریکا توقیف‌شده و شکایتی علیه بانک تنظیم می‌شود، غالباً هم این راه را پیش می‌برند. بانک می‌گوید چقدر می‌خواهید تا دست از سر من بردارید. شنیدید بانک اچ اس بی سی ۹ میلیارد دلار پول داد و در این جمع می‌گویم خیلی از آن پول‌ها را ما دادیم یعنی به آن بانک می‌گوییم شما با ما کار کن، ریسکت را ما تأمین می‌کنیم با این‌حال برایش می‌صرفد چون بالاخره ایران کشور ثروتمندی است. بله ما تحریم را دور می‌زنیم اما با هزینه بسیار زیاد و برای یک اقتصاد سالم لازم نیست این‌همه هزینه بپردازیم، تراکنشی که با یک دلار می‌شود، انجام داد الان با ۵ دلار انجام می‌شود.آ

یک دولت عاقل باید از جنگ بپرهیزد. ما در ماهیتی نیستیم که قدرت و سلاحمان برابر باشد می‌توانیم دفاع کنیم و حتماً دفاع خواهیم کرد.

دانشیار حقوق بین‌الملل دانشگاه شهید بهشتی پاسخ دادن به این سؤال که «آیا با تروریستی نامیدن سپاه، امکان حمله به ایران قابل‌تصور هست یا خیر» را سخت عنوان کرد و افزود: البته خود آمریکایی‌ها روراست نیستند که بگوییم همان ‌که می‌گویند مدنظر است. کنگره آمریکا پارسال در تبصره‌ای به هرگونه حمله بدون مجوز کنگره به آمریکا را تقریباً ممنوع اعلام کرد منتها در ۱۸ سپتامبر ۲۰۰۱ بعد از حملات ۱۱ سپتامبر، کنگره قانونی یک‌صفحه‌ای نوشت که «تجویز توسل به‌زور علیه تروریست‌هاست»، این قانون می‌گوید: «ریاست‌جمهور آمریکا مستقل از کنگره صلاحیت دارد هر جا عاملین حملات ۱۱ سپتامبر، حامیان، معاونان و مساعدان و برنامه ریزان آن را پیدا کرد می‌تواند به‌عنوان جنگ علیه تروریست این‌ها را تحت تعقیب قرار داده و بکشد» یعنی چکی سفید برای یک جنگ دائمی و انگشت اتهام را به القاعده صادر کرد. آمریکایی‌ها به دنبال تغییر نقشه خاورمیانه بودند و هستند، در سیاست خارجه آمریکا گفته بودند به بهانه ۱۱ سپتامبر در ۵ سال به ۷ کشور حمله می‌کنیم و خوشبختانه آن پروژه با زیرکی دولت وقت، (اواخر دولت آقای خاتمی) به‌جای اینکه به ما حمله شود به عراق حمله شد. خیلی‌ها دقت نمی‌کنند که چرا ما پیمان سعدآباد را بستیم و تعلیق هسته‌ای کردیم؛ اواخر دولت آقای خاتمی تقریباً قطعی بود آمریکایی‌ها بعد از افغانستان به ایران حمله می‌کنند ولی وقتی ایران پیمان‌ همکاری بست که فعلاً فعالیت هسته‌ای را تعطیل می‌کنیم بهانه لازم برای حمله به ایران گرفته شد. معلوم است یک دولت عاقل باید از جنگ بپرهیزد ما که در ماهیتی نیستیم که قدرت و سلاحمان برابر باشد می‌توانیم دفاع کنیم و حتماً دفاع خواهیم کرد «ولاتلقوا بایدیکم الی التهلکه»، (بخشی از آیه ۱۹۵ سوره بقره) یعنی خودتان را با دست خودتان به هلاکت نیندازید هنر نیست بیخود جنگیدن؛ ولی جایی که حمله می‌شود چاره‌ای باقی نمی‌ماند. تحریم‌های چندجانبه، حتی اگر به نظر ما ظالمانه باشد ازنظر حقوقی قانونی است، ما اعتقاد داریم شورای امنیت در تحریم‌های ۵ قطعنامه‌ای که علیه ما صادر کرد، ظالمانه عمل کرده اما ازنظر تکنیک حقوقی است چون بر اساس منشور ملل متحد و اختیارات مندرج در فصل ۷ منشور ماده ۴۱ صادر شده است بنابراین بحث در آن فایده‌ای ندارد. ما قبل از برجام قربانی این نوع تحریم بودیم، آمریکایی‌ها تمامی آنچه امروز انجام داده‌اند را قبل از برجام هم انجام داده بودند منتهی تحریم‌های شورای امنیت به آمریکایی‌ها مجوز لازم برای اعمال جهانی تحریم‌های ملی‌شان را می‌داد. همین باعث شده بود قبل از برجام، آمریکایی‌ها از حقانیت جهانی برای تحریم‌هایشان بهره‌مند شوند. برجام، مشروعیت بین‌المللی تحریم‌های آمریکا را از بین برد، برای همین آمریکایی‌ها دارند زور می‌گویند؛ یعنی تحریم‌هایی که دوباره برگرداند از مشروعیت بین‌المللی برخوردار نیست منتهی ما حقوقی‌ها می‌گوییم الحق لمن غلب گاهی حق با کسی است که زور بیشتری دارد! همه را هم می‌ترساند و تهدید می‌کند.

وی در مورد نظرات مختلفی که از نظر حقوقی در مورد تحریم‌های یک‌جانبه وجود دارد، گفت: دولت‌های در حال‌ توسعه معتقدند تحریم‌های یک‌جانبه نوعی توسل به‌زور است یعنی زور اقتصاد و طبیعتاً توسط منشور منع شده است. بعضی از این ایده دفاع کرده‌اند و همین الآن هم ما همین را می‌گوییم. به‌عنوان حقوق دکترین، اساتید حقوق حتی دولت‌ها سعی کردند به ‌انحاء مختلف تحریم‌های یک‌جانبه را ممنوع کنند ولی نشد. حقوق‌دانان غربی معتقدند اساساً تحریم در حقوق بین‌الملل منع نشده است. بنده هم معتقدم تحریم‌های یک‌جانبه در حقوق بین‌الملل منع نشده است منتها نظر سوم که به نظر من تعدیل‌کننده است بیشتر به آثار تحریم‌ها نگاه می‌کند و راجع به مشروطیتش صحبت می‌کند. آیا تحریم‌هایی که منتهی به قحطی یا سقوط هواپیماهای سیویل و کاهش شیر خشک و کشته شدن نیم میلیون کودک عراقی می‌شود، در حقوق بین‌الملل ممنوع نیست؟ تحریم ممنوع نیست اما آثارش می‌تواند منجر به نقض‌های حقوق بین‌المللی شود که ممنوع است. برای همین، بحث تحریم‌های هوشمند که فقط افراد مثلاً فرماندهان یا سران نظام،را هدف قرار می‌دهد، استثناها و معافیت‌های بشردوستانه را مطرح کرده‌اند. در پرونده‌ای که سال گذشته علیه آمریکا در دیوان بین‌المللی دادگستری I.C.J داریم، همین (تحریم‌های هوشمند) بحث شده و دیوان ‌هم به نفع ما حکم داده است. هرچند آمریکایی‌ها شیطان هستند و گوش به این حرف‌ها نمی‌دهند یعنی عملاً بااینکه در دستور موقت بین‌المللی دادگستری که پارسال صادر شد، می‌گوید ایران نباید از دسترسی به هواپیماهای نظامی و قطعات آن‌ها محروم شود چون بحثی انسانی است، هواپیما از آسمان به‌خاطر نداشتن قطعه سقوط می‌کند و ۳۰۰ نفر از هم‌وطنان ما از دست می‌روند یا مثلاً به‌خاطر دسترسی به داروها بسیاری از هم‌وطنان ما دچار مشکلات غیرقابل‌پذیرشی شدند. در مورد این سؤال که اگر نیروهای مسلح، دولت دیگری را تروریستی بدانند و مشمول تحریم قرار دهند، خلاف حقوق بین‌الملل است دو نظر وجود دارد: اول اینکه این عمل در حقوق بین‌الملل مباح است، یعنی در حقوق بین‌الملل منع نشده است و شما نمی‌توانید ممنوعیتی برای آن پیدا کنید. قوانین داخلی دولت خود است. نظر دوم این است که ما قواعدی در حقوق بین‌الملل داریم که مهم‌ترین استنادشان اصل حاکمیت برابری دولت‌ها در حقوق بین‌الملل است. پاسخ من به این سؤال تا حدود زیادی منفی است اما من اینجا به‌عنوان نماینده جمهوری اسلامی ایران حرف نمی‌زنم بلکه به‌عنوان یک حقوقدان مستقل حرف می‌زنم. استدلال من بعد از چنین حرفی، این است که آثار این تروریستی نامیدن می‌تواند منتهی به نقض حقوق بین‌الملل شود و آن آثار حداقل در دو حوزه قابل‌بحث است حوزه توسل به‌زور و حوزه حقوق در جنگ، به قول ما حقوقی‌ها حقوق حاکم بر جنگیدن یا نجنگیدن. با ترکیب بیانیه ۸ آوریل با قانون ۱۸ سپتامبر ۲۰۰۱ که آمریکا برای خود مجوز توسل به‌زور علیه نیروهای مسلح کشور دیگری یعنی علیه ایران را فراهم می‌کند، نقض حقوق جنگ است. در جنگ نیروهای مسلح یک دولت از وضعیت اسیر جنگی برخوردار هستند یعنی حق ‌دارند اسیر شوند، اسارت در حقوق بین‌الملل خلاف آنچه غیر حقوقی‌ها نمی‌دانند یک امتیاز است. اسیر زندانی نیست احترام دارد و یک سری حقوق دارد که باید بلافاصله بعد از خاتمه جنگ عودت شود و این تخلف صدام بود که برنگرداند. این آقایی که مرا از هتل آورد، ۸ سال اسیر بود و می‌گفت ما را زمان اسارت با کابل کتک می‌زدند، این‌ها همه تخلف صدام حسین است حالا وقتی نیروهای مسلح یک کشور را تروریستی خطاب می‌کنید، تروریست از حقوق جنگ محروم است یعنی او یک تبهکار است، مجرمی است که یا باید او را کشت و یا اگر به هر دلیلی زنده ماند و دستگیر شد، محاکمه کرد و برای او زندانی‌های طولانی‌مدت برید یا اعدامش کرد، همان کاری که با متهمین به ارتکاب اعمال تروریستی آمریکایی‌ها در گوانتانامویی در کوبا انجام دادند، این‌ها را ۲۰ سال در زندان نگه داشتند و تعیین تکلیفی نمی‌کنند.

علی‌اکبر سیاه‌پوش: FATF نهاد تخصصی مشورتی است که محصول کارش توصیه‌نامه است. توصیه معرفی‌شده الزام حقوقی برای دولت‌ها نمی‌آورد اما نمی‌توان گفت هیچ اثر حقوقی هم ندارد.

در ادامه علی‌اکبر سیاه‌پوش، حقوقدان دانشگاه شهید بهشتی به جنبه‌های حقوقی «FATF» پرداخت و گفت: ««FATF»» یک ‌نهاد بین‌المللی غیردولتی است که در دسته نهادهای تخصصی تقسیم‌بندی می‌شود با تاریخچه‌ای مفصل که هدف اولیه‌اش ایجاد نظم اقتصادی و بانکی است تا بتواند با پولشویی مبارزه کند. این نهاد بین‌المللی از نهادهایی دعوت می‌کرد تا به آن بپیوندند و توصیه‌نامه‌هایی در قابل گروه‌های تخصصی و کارشناسی تدوین می‌کردند که اگر بتوانیم نهاد اقتصادی و تجاری خودمان را منسجم و یکدست کنیم، بهتر است این کارها را انجام دهیم. کل این توصیه‌نامه‌ها در چند مرحله تدوین‌شده‌اند که آخرین آن‌ها در سال ۲۰۱۳ تدوین و در سال ۲۰۱۵ با اصلاحات مختصری به روز شده است و به چند دسته مختلف تقسیم می‌شود. مهم‌ترین رویکرد «FATF» این است که با خطر پولشویی مبارزه شود. در ۴۰ توصیه‌ای که امروز وجود دارد اول شناسایی خطرها و فرایندهایی است که می‌تواند به کنترل آن‌ها کمک کند و مرحله بعد ایجاد تضمینات قضایی برای شناسایی و مبارزه با این خطرهاست تا بتوانند راهکارهای پیشگیرانه اتخاذ کنند. نهادهایی که مسئول این امر هستند اختیارات حقوقی کافی در نظام‌های داخلی دارند و برای اینکه این اختیارات تضمین‌شده باشد، باید شفافیت اطلاعاتی یا دسترسی آزاد به اطلاعات بانکی وجود داشته باشد. اعضای FATF معتقدند شما بانکی هستید که استانداردهای مبارزه با پولشویی را رعایت می‌کنید اما تروریسم در مرزهای داخلی شما محدود نیست و ما تضمینی برای همکاری‌های بین‌المللی از شما می‌خواهیم. ادبیات متداول در کشور ما که می‌خواهیم به «FATF» بپیوندیم یا از آن خارج شویم، نشان‌دهنده آن است که این نهاد به‌درستی شناخته‌نشده است. «FATF» یا گروه ویژه اقدام مالی باید بر اساس خروجی یا برون ده آن بررسی شود. دولت نیست، سازمان بین‌المللی بین‌الدولی نیست، بلکه نهاد تخصصی مشورتی است که محصول کارش توصیه‌نامه است. توصیه معرفی‌شده الزام حقوقی برای دولت‌ها نمی‌آورد اما نمی‌توان گفت هیچ اثر حقوقی هم ندارد این دو را باید از هم تفکیک کرد. این توصیه‌ها، حرکت کردن به سمت ایجاد تضمین‌های حقوقی چه داخل و چه در روابط بین‌المللی‌شان است مثلاً در توافقنامه ترکیه با ایران پیشنهاد می‌کند ما هم در بین خودمان این استانداردها را رعایت کنیم، ما هم می‌پذیریم. از لحظه‌ای که این توافق را منعقد می‌کنیم به یک معاهده بین‌المللی تبدیل می‌شود و آن توصیه گروه ویژه، اگرچه آنجا الزام‌آور نیست، اینجا به یک قاعده اعتماد تبدیل می‌شود می‌توانید همین را به موافقت‌های مختلفی که بین دولت‌ها منعقد می‌شود توسعه دهید. داستان ما بر سر آن چند کنوانسیون مهمی است که برای ما دردسرساز است تأمین مالی تروریست و مبارزه با جرائم سازمانی.

وی بیان کرد: روش کارگروه FATF این‌گونه است که از دولت‌ها گزارش دهی می‌خواهد که چه اقداماتی انجام‌ شده است و دولت‌ها خیلی داوطلبانه این اطلاعات را می‌دهند. چه اقدامات در قانون‌گذاری، تبیین سازوکارهای داخلی و دستورالعمل‌های بانک مرکزی که به بانک‌ها ابلاغ می‌شود و حتی فرم‌هایی که لازم است پشت باجه از مشتری سؤال بپرسد را بانک مرکزی مدون کرده و به آن‌ها گزارش می‌دهد و این تجاربی است که کشورهای مختلف باهم جمع کرده و به هم پیشنهاد داده‌اند. مسئله ما خود نهاد ناظر نیست بلکه راهکارهایی است که قرار است طی کنیم تا به نتایجی که او فکر می‌کند یا پیشنهاد داده برسیم. در مورد ایران این نهاد ناظر چند پیشنهاد دارد؛ گروه ویژه در خصوص دو حلقه اول (ساختار بانکی و نهاد ناظر) تقریباً با ایران هیچ مشکلی ندارد غیر از چند توصیه خیلی جزئی. بانک‌های ما استانداردهای بالایی را رعایت می‌کنند مثلاً شنیدم متخصصی، بانک پارسیان را با بزرگ‌ترین بانک‌های جهان مقایسه می‌کرد و می‌گفت بانک‌های ما از نظر اعتبار سنجی و استانداردها در سطح قابل‌قبولی هستند، اما نکته‌ای که وجود دارد این است که ما حلقه واسط بین نهادهای داخلی و بین‌المللی نداریم؛ آن را هم تا حدودی داریم چون تعداد بی‌شماری معاهدات یا توافق‌نامه‌های معاضدت قضایی با کشورهای مختلف داریم یا حداقل کسی تا حالا نشمرده است؛ من یک‌بار از دوستان وزارت خارجه پرسیدم «شما می‌دانید چند تا از این معاهدات داریم؟» گفتند باید برویم بشماریم، همین‌طور هم اضافه و اصلاح می‌شود و مفادش کم می‌شود. دو کنوانسیون مبارزه با تأمین مالی تروریسم و جرائم سازمان‌یافته در مواد مختلفی از دولت‌ها دعوت می‌کنند موافقت‌نامه‌های معاضدت قضایی و موافقت‌نامه‌های منطقه‌ای بین هم منعقد کنند؛ یعنی باهم مذاکره کنند و این را اضافه کنند و از این به بعد اگر خواستند موافقت‌نامه‌ای منعقد کنند به این تعهداتی که در این کنوانسیون وجود دارد، توجه کنند.

سیاه‌پوش با اشاره به اعلامیه آخر این کارگروه ویژه در مورد ایران اشاره کرد و گفت: اعلامیه آخری که گروه ویژه برای ایران صادر کرده، به تراکنش بین‌المللی تأکید کرده است. در وضعیت کنونی، گروه ویژه به کشورهای عضو توصیه کرده است به بانک‌های خود توصیه کنید در رابطه تجاری و بانکی با بانک‌هایی که در ایران مستقر هستند، اعتبارسنجی پیشرفته انجام دهند. لیستی هم به آن اضافه کرده‌اند تحت عنوان نظارت‌های عالی ویژه که این دو اصطلاح فنی در توصیه‌نامه‌های گروه ویژه برای کشورهایی است که پرخطر تلقی می‌شوند؛ البته ایران از زمان شروع این فرایند از لیست کشورهای پرخطر خارج‌شده اما توصیه می‌کنند این دو مورد را انجام دهید که البته این دومی (نظارت عالی پیشرفته) هنوز اضافه نشده و تهدید کرده‌اند اگر ایران این کار را انجام ندهد توصیه می‌کنیم از خردادماه این مرحله را هم پیش روید. مهم‌ترین نگرانی که در ارتباط با این دو کنوانسیون مطرح‌شده، این است که ما نمی‌توانیم تحریم‌ها را دور بزنیم و مجبوریم اطلاعاتمان را برای اروپایی‌ها یا طرف خارجی منتشر کنیم و آن‌ها از این اطلاعات سوء استفاده خواهند کرد؛ افرادی که در تجارت دوره تحریم مشارکت داشته‌اند، شناسایی می‌شوند و به لیست تحریم‌های آمریکا اضافه می‌شوند. به نظر می‌رسد این نگرانی مرتفع خواهد شد چون ما به‌جای یک چک‌لیست ۵۰ صفحه‌ای یک چک‌لیست مختصرتر تحویل می‌دهیم. می‌توانیم قراردادهای کارگزاری بین‌بانکی را تابع ضوابط بین‌المللی کنیم. امروز اگر یک بانک ایرانی بخواهد با یک بانک اروپایی تراکنش مالی انجام دهد، هرچه بانک اروپایی بگوید باید چشم بگوید به قول یکی از دوستان ما در یکی از همین بانک‌هایی که فعلاً تحریم نیستند و می‌توانند تراکنش انجام دهند می‌گفت اگر به ما بشین پاشو هم بدهند ما مجبوریم چون مشتری من در ایران نیازمند انجام این تراکنش هست تا در محصول خریداری‌شده‌اش ضرر نکند که اگر این اتفاق بیفتد، بانک در ایران مجبور به جبران ضرر است. ما مجبوریم هر اطلاعاتی که آن‌ها می‌خواهند حتی مکرر بدهیم یعنی اگر آن‌ها در این تراکنش معطلی کنند باز مجبوریم حرفشان را گوش کنیم.

وی در مورد حق شرط کشورها در نهاد «FATF»، گفت: از کنوانسیون‌هایی که قرار است به آن‌ها بپیوندیم و دوتای آن‌ها یعنی تأمین مالی تروریست و مبارزه با جرائم سازمان‌یافته فراملی بیشتر باقی نمانده است تا اجازه حق شرط دهند. بیش از ۳۵ کشور در مورد این کنوانسیون‌ها اعمال شرط کرده‌اند و همه در مورد ماده ۳۶ یعنی ارجاع اختلافات ناشی از این کنوانسیون به دیوان بین‌المللی دادگستری حق شرط گذاشته و می‌گویند ما این کار را نمی‌کنیم، خودمان اختلافمان را حل می‌کنیم، صلاحیت تحلیلی یک دادگاه بین‌المللی را نمی‌پذیریم و ایران ‌هم در شروط خود این نکته را گنجانده است؛ به‌علاوه اینکه چنین کنوانسیون‌هایی حق گروه‌های مبارز در کشورهای مختلف و حق ملت‌ها در تعیین سرنوشت را مختل نخواهد کرد. این حق اصطلاح شناخته‌شده و حقوقی است و جنبش‌های آزادی‌بخش ملی، مبارزه با استعمار و اشغال خارجی از جنبه‌های تأیید شده و به رسمیت شناخته‌شده آن در حقوق بین‌الملل است. به نظر می‌آید شرطی که جمهوری اسلامی در این کنوانسیون‌ها وارد کرده، در چارچوب حقوق بین‌الملل قابل ‌پذیرش است و به همین خاطر است که در آخرین اعلامیه گروه ویژه که منتشر کرده‌اند، به مراحل قانون‌گذاری و پیشرفت مراحل قانونی در ایران اشاره شده و اتفاقاً به شروطی هم که ایران گذاشته، هیچ اشاره‌ای نکرده‌اند. خلاف قانون داخلی ما گفته بودند باید قانون داخلی‌تان در مبارزه با تروریسم را اصلاح کنید چون اصطلاح دیگری به‌کاررفته بود و گفته‌ شده بود این قانون را در مورد گروه‌های مبارز آزادی‌بخش اعمال نخواهیم کرد و این در چارچوب مفهوم حقوقی اعمال شرط در حقوق بین‌الملل نمی‌گنجد و ما این رویکرد را در کنوانسیون اصلاح کردیم.م

طرفدار «FATF» نیستم اما جمهوری اسلامی می‌تواند در این نهاد مشارکت داشته باشد و از آن مواهب یا نعماتی که وجود دارد، به نفع خودش بهترین استفاده را ببرد؛ بی‌آنکه آن هزینه‌ای که امروز فکر می‌کنیم برایمان دارد را پرداخت کنیم.

سیاه‌پوش، تأثیر دوم پیوستن جمهوری اسلامی به این کنوانسیون‌ها را ساختار دادن و نظم‌بخشی قابل پیش‌بینی به معاهدات معاضلات قضایی جمهوری اسلامی عنوان کرد و افزود: نمی‌توانیم از این تضمینات چشم‌پوشی کنیم چون برای خود ما هم‌سودهایی دارد مثلاً در گزارشی که مربوط به حمله تروریسمی به رژه در اهواز بود گفته‌شده بود شناسایی آن افراد تروریسم از طریق همین تراکنش‌های بانکی و همین مکانیسم‌هایی است که امروز بانک‌های ما در اختیار دارند و در سطح قابل‌قبولی هم هست یعنی ما می‌توانیم برای دفاع از کشور خودمان در منطقه پرآشوب ـ که وزیر اطلاعات گزارش می‌دهد در سال گذشته ۴۰-۵۰ عملیات تروریستی کنترل و خنثی شد ـ از این تضمینات حقوقی بین‌المللی استفاده کنیم. به‌علاوه اینکه می‌توانیم بگوییم نگرانی‌هایی که ازنظر برخی مسئولین وجود دارد، عملاً بر اساس یک تفکر یا تصور اشتباه و ناصحیح از واقعیت به وجود آمده است. من طرفدار «FATF» نیستم. این مجموعه یک‌نهاد تخصصی و مشورتی است اما جمهوری اسلامی می‌تواند در این نهاد مشارکت داشته باشد و از آن مواهب یا نعماتی که وجود دارد به نفع خودش بهترین استفاده را ببرد بی‌آنکه آن هزینه‌ای که امروز فکر می‌کنیم برایمان دارد را پرداخت کنیم.

ازنظر من هیچ رابطه مستقیمی بین توصیه‌های «FATF» و لغو تحریم‌ها و ممنوعیت وضع تحریم‌های یک‌جانبه در حقوق بین‌الملل وجود ندارد.

در ادامه سیاه‌پوش در پاسخ به سؤالی که از حل شدن مشکلات بعد از پذیرفتن توصیه‌نامه‌های «FATF» و وضع تحریم‌های یک‌جانبه پرسیده شده بود، پاسخ داد: ازنظر من هیچ رابطه مستقیمی بین توصیه‌های «FATF» و لغو تحریم‌ها و ممنوعیت وضع تحریم‌های یک‌جانبه در حقوق بین‌الملل وجود ندارد اما اگر به موضع آمریکا نگاه کنیم آمریکایی‌ها بانک‌های بزرگ را به قلمرو خود کشانده‌اند و تضمینات حقوقی سرمایه‌هایشان را آنجا آورده‌اند. می‌گویند اگر با ایران معامله کنید سرمایه‌ای که در آمریکا دارید، بلوکه خواهد شد. ما اگر بتوانیم با بانک‌های اروپایی رابطه برقرار کنیم، با این توجیه که تضمینات فنی بین‌المللی برای انواع و اقسام همکاری‌های بانکی را داریم، آن‌وقت می‌توانیم تضمینات حقوقی برای مواجهه یا مقابله با تحریم‌ها یا زیر تعهدات زدنشان را به دست آوریم. ما هم می‌توانیم از تضمینات حقوقی استفاده کنیم که حقوق خودمان را در این تبادلات تجاری حداقل با اروپایی‌ها حفظ کرده و از شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی تضمین حقوقی بگیریم که اگر با ما معامله کردند زیرش نزنند. همین امروز شرکت‌های واردکننده دارویی ما چه برای مواد اولیه، چه برای تجهیزات و چه مصرف دارو با این مشکل مواجه هستند، چون اینجا بحث تجارت و سود است. ما مجبور هستیم بگردیم چند واسطه پیدا کنیم بلکه یک‌نفری در جایی پیدا شود. نمی‌خواهم از انگیزه‌های کسی که این حرف را می‌زند و می‌گوید «اگرFATF را پذیرفتیم، همه‌چیز گل‌وبلبل می‌شود» حرف بزنم اما این حرف از واقعیت دور است. ما اگر این‌ها را داشته باشیم تازه می‌توانیم برویم مذاکره کنیم و در مقابل آنچه به اروپایی‌ها می‌دهیم، تضمینات حقوقی دریافت کنیم.

عدم پذیرش توصیه‌های «FATF» حداقل دریچه‌ها را هم به ما می‌بندد، یعنی بانک‌ها و شرکت‌هایی هستند که مایل هستند صرف‌نظر از تهدید آمریکا با ما کار کنند ولی شرطشان این است که شما با تضمینات «FATF» و استانداردهای جهانی سازگار باشید.

عبداللهی در ادامه بیان کرد: اگر بخواهیم به‌طور مؤثری آمریکا و تحریم‌ها را دور بزنیم نباید حداقل دریچه‌های تنفسی ایران را ببندیم، این عدم پذیرش توصیه‌های «FATF» حداقل دریچه‌ها را هم به ما می‌بندد، یعنی بانک‌ها و شرکت‌هایی هستند که مایل هستند صرف‌نظر از تهدید آمریکا با ما کار کنند ولی شرطشان این است که شما با تضمینات «FATF» و استانداردهای جهانی سازگار باشید چون در خزانه‌داری آمریکا ۴۰۰ نفر که حقوق کلان می‌گیرند کار می‌کنند، مخصوصاً در صنعت هوانوردی شرکت‌به‌شرکت رصد می‌کنند. در دوره جنگ علیه عراق هم آمریکایی‌ها خیلی تلاش کردند مجوزی از شورای امنیت بگیرند. معلوم است کشوری مثل آمریکا اگر بخواهد با ما بجنگد نمی‌خواهد در این جنگ تنها باشد، از همین رو و با توجه به شناختی که از ترامپ و آرایه بین‌المللی منطقه داریم، به نظر نمی‌آید پیش‌قدم برای جنگ علیه ایران شوند اما فکر می‌کنم به‌قدری این سیاست را ادامه می‌دهند که امتیازات یک جنگ را بدون جنگ به دست بیاورند.

تمامی این تحریم‌هایی که الان هست ۱۰ سال پیش هم بود فقط وقتی قطعنامه‌های شورای امنیت صادر شد، تنگه را برای ایران تنگ کردند؛ یعنی تحریم‌ها بود اما سفت‌وسخت اجرا نمی‌کردند. اما وقتی احتمال دستیابی ایران به تکنولوژی ساخت سلاح اتمی به فناوری ساخت مطرح شد، تمام سیستم را بسیج کردند که سخت‌گیرانه اجرا کنند.

عبداللهی در سؤال بعدی که پرسیده شد «تبعات تروریستی نامیدن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از منظر حقوق بین‌الملل با توجه به اینکه نهادی قانونی و دولتی محسوب می‌شود چیست؟» چنین پاسخ داد: در بیانیه شورای امنیت ملی ایران هیچ‌کدام آگاهانه صحبت از اعضا نمی‌کنند و می‌گویند این سازمان را تروریسم می‌شناسیم. اعلامیه‌ای که در مورد القاعده صادر شد می‌گفت این سازمان تروریستی تمام اعضایش هر جای دنیا هدف ما هستند اما در بیانیه آمریکا این دیده نمی‌شود و گفته‌هایشان‌ هم این را تأیید نمی‌کند ولی من به‌عنوان یک شخص حقوقی می‌گویم عام و خاص است وقتی شما سازمانی را که تروریسمی می‌نامید به لحاظ حقوقی استثنا نمی‌کنید و آن سازمان با تمام تشکیلاتش می‌تواند آماج آثار تروریستی نامیدن شود از جمله اینکه حتی یک سرباز سپاه را عضو یک شبکه تروریستی بدانند، منتها کاملاً معلوم است آمریکایی‌ها می‌خواهند این را تابعی از اقدامات اجرایی کند و در اجرا تصمیم می‌گیرد این را محدود به فرماندهان عالی‌رتبه سپاه کند یا نیروهای میانی و کف سپاه را هم شامل شود. همین اتفاق را در اینستاگرام هم دیدید که هزاران سپاهی که در توییتر من هستند اعلام کردند سپاهی هستند و با لباس پاسداران انقلاب اسلامی عکس انداختند اما هیچ‌کدام این‌ها (صفحه‌شان) مسدود نشده و فرمانده سپاه و معاونینش مسدود شدند. ممکن است در اجرا اگر روزی کار بالا بگیرد، تصمیم بگیرند این کار را هم اجرایی کنند؛ مثلاً درگرفتن همین ویزا شنیدم بعضی از ایرانی‌ها که حتی قبل از این اقدام درخواست ویزای آمریکا کرده بودند این را به‌عنوان یک نکته منفی برایشان در نظر گرفته بودند که شما سرباز صفر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هستید. می‌توانم بگویم تمامی این تحریم‌هایی که الان هست ۱۰ سال پیش هم بود، فقط وقتی قطعنامه‌های شورای امنیت صادر شد، تنگه را برای ایران تنگ کردند یعنی تحریم‌ها بود اما سفت‌وسخت اجرا نمی‌کردند. اما وقتی احتمال دستیابی ایران به تکنولوژی ساخت سلاح اتمی به فناوری ساخت مطرح شد، تمام سیستم را بسیج کردند که سخت‌گیرانه اجرا کنند.

اگر ساختارهای نظامی‌ سپاه را از ساختار اقتصادی دور کنیم، قطعاً آثار خیلی مثبت‌تری برای ما خواهد داشت. باید بپذیریم چنین ساختاری، منافع مالی خیلی زیادی برای نهادهای نظامی داشته است و جدا کردن آن منافع مالی حتماً نیازمند این است که تأمین مالی جایگزینی برایش در نظر گرفته شود.

در سؤال بعد از سیاه‌پوش پرسیده شد: «آیا با خارج شدن سپاه از فعالیت‌های اقتصادی می‌توانیم گامی برای مقابله با این وضعیت برداریم؟» وی پاسخ داد: اگر ساختارهای نظامی‌مان را از ساختار اقتصادی دور کنیم، قطعاً آثار خیلی مثبت‌تری برای ما خواهد داشت، به نظر می‌آید سیاست کلان در کشور حداقل برای رویکرد ده‌ساله به این سمت می‌رود. همین امروز مؤسسات یا بانک‌های زیرمجموعه مراکز نظامی قرار است در بانک سپه تجمیع شوند و راجع به آن بحث شده است، حتی فرایندها و زمان‌بندی‌هایش تعیین و نهایی شده که این کار انجام شود و توصیه‌ها و تأکیدات مقام معظم رهبری هم هست که حتماً این نهادهای نظامی از فعالیت‌های اقتصادی فاصله بگیرند ولی این اراده، مقداری هم در عمل هست و باید بپذیریم منافع مالی خیلی زیادی برای این نهادهای نظامی داشته و جدا کردن آن منافع مالی حتماً نیازمند این است که تأمین مالی جایگزینی برایش در نظر گرفته شود. آنچه آثار تحریم‌ها را خنثی خواهد کرد، این است که اگر نهاد تحریم شده هیچ‌گونه فعالیتی در موضوع تحریم نداشته باشد تحریم عملاً از هر معنایی تهی خواهد شد و اثرش را از دست می‌دهد ولی گام‌ها و مراحل رسیدن به آن مرحله مهم است و فکر می‌کنم راجع به این باید بحث تخصصی و کارشناسی شود.

حاکمیت در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. دولت ترامپ قابل ‌اعتنا نیست یعنی یک سند ۱۵۰ صفحه‌ای را ندید گرفت. اگر برویم با او مذاکره کنیم بلافاصله توییت کرده و دولت ایران را تحقیر می‌کند، (مذاکره هم) نکنیم دارد کار را به‌جایی می‌رساند که انقلاب و شورش داخلی شود، یعنی همان کاری که با ونزوئلا کرد.

عبداللهی در ادامه صحبت‌های سیاه‌پوش در پاسخ به این سؤال گفت: سؤال خوب و پیچیده‌ای است ای‌کاش سیاست و روابط بین‌الملل می‌دانستم بهتر راجع به این‌ها حرف می‌زدم، ما باید حواسمان باشد بحث داخلی و بحث بین‌المللی داریم. از نظر بین‌المللی این کار اصلاً قابل ‌قبول نیست که به‌خاطر خنثی کردن عملی که ناشی از زور در جامعه بین‌المللی است، ساختارهای خودمان را طرد کنیم اما فکر می‌کنم دکتر سیاه‌پوش فرمایشاتشان بیشتر ناظر به داخل هست، معاملات بین‌المللی هم داریم. در هر جای دنیا می‌روید کارهایی که ما انجام می‌دهیم را تجار خصوصی انجام می‌دهند، اقتصاد دولتی ما را آسیب‌پذیر کرده است. خصولتی ها ما را هم در داخل و هم در بین‌الملل آسیب‌پذیر کرده و به نظر می‌رسد تجربه جمهوری اسلامی ایران ۴۰ سال کافی بوده است که به دنبال خصوصی‌سازی واقعی برویم. همین دیروز محاکمه فردی برگزار شد که شرکتی قدیمی بزرگی در خاورمیانه که مایه افتخار ایران بود را برای اینکه آن را بخرد به نابودی کشاند. اول یک شرکت بزرگ سودده را زیان ده می‌کنند که ارزان شود و بعد آن را می‌خرند و چون تخصص ندارند همان را به نابودی می‌کشند. این‌ها آفتی است که باید راجع به آن صحبت کنیم. مشکل ما فقط طرد سپاه نیست به نظر من مشکل را با شیطان باید جدی نشست و حرف زد. یادم می‌آید وقتی برجام منعقد شد، آقای ظریف را در مناسبتی دیدم گفتم کاری که کردید یک ریال در بازار آمریکا نمی‌توانید جابجا کنید گفت چرا؟ گفتم ۶۰ میلیارد دلار حکم علیه ما وجود دارد که الان ۸۰ میلیارد شده است؛ مفهومش این است که شما هر دلاری در آمریکا جابجا کنید آن دادبردگان و کسانی که علیه ایران رأی گرفته‌اند، حقا یا غیرقانونی، علیه ما خواهند بود. الان هم منصفانه صحبت کنیم حاکمیت در وضعیت بغرنجی قرار گرفته است. دولت ترامپ قابل ‌اعتنا نیست یعنی یک سند ۱۵۰ صفحه‌ای را ندید گرفت. اگر برویم با او مذاکره کنیم، بلافاصله توییت کرده و دولت ایران را تحقیر می‌کند، (مذاکره هم) نکنیم دارد کار را به‌جایی می‌رساند که انقلاب و شورش داخلی شود، یعنی همان کاری که با ونزوئلا کرد، ان‌شاءالله در این وضعیت سخت خدا کمک کند.

عبداللهی در مورد نگرانی مطرح‌شده در فضای مجازی که آیا آمریکا می‌تواند با این تحریم‌های ثانویه و فشاری که به کشورهایی که مخصوصاً از لحاظ نظامی به او وابسته هستند، می‌آورد، کاری کند که آن‌ها و شورای امنیت هم سپاه را در لیست سازمان‌های تروریستی‌شان قرار دهند، گفت: در سابقه ۲۰-۳۰ ساله‌ای که از آمریکا نگاه می‌کنم، نتوانسته‌اند متحدانشان را در وقایع حقوقی همراه کنند تا انگلیس، قانونی در اجرای تحریم آمریکا بنویسد و عمل حقوقی انجام دهد و او هم سپاه پاسداران را تروریست شناسایی کند اما در وقایع حقوقی آن‌ها را دنبال خود کشانده است؛ مثلاً در بحث تحریم‌ها این‌ها را در محاق قرار دهند و موفق شوند. بنابراین حداقل نشان می‌دهد (انگلیس) اعمال دولت کنونی آمریکا را در خیلی از حوزه‌ها خلاف حقوق بین‌الملل می‌دانند و زورشان نمی‌رسد و حاضر نیستند هزینه زیادی برای مقاومت بدهند ولی عملاً مقاومت مدنی می‌کنند. آمریکا از برجام خارج شد و به‌هیچ‌وجه نتوانست هیچ دولتی را همراه کند بنابراین جایی که این‌ها می‌خواهند تصمیم بگیرند عمل حقوقی انجام دهند از این قدرتشان استفاده می‌کنند یا حداقل بی‌تفاوتی نشان داده، خود را به نشنیدن می‌زنند با پُز دیپلماتیکی لبخند می‌زنند و با ترامپ دست می‌دهند ولی در عمل می‌گویند ما نتوانستیم کنگره، پارلمان و احزاب را قانع کنیم و فرار می‌کنند.

در صورت حضور در FATF می‌توانیم از مکانیسم‌های حقوقی به نفع خودمان استفاده کرده و متحدانی پیدا کنیم، موضع سیاسی خود را چه در نهاد سیاسی مثل سازمان ملل و چه نهاد تخصصی مثل «FATF» بیان کرده و از آن دفاع کنیم، اما اگر غائب باشیم هرچه آن‌ها تصمیم بگیرند در رویارویی تک‌به‌تک به ما تحمیل خواهند کرد و ما مجبور به پیروی از آن‌ها هستیم، چون سود می‌خواهیم و دنبال تجارت هستیم و آن‌ها هم همین‌طور.

سیاه‌پوش در پاسخ به این سؤال که با پذیرش توصیه‌نامه‌های «FATF» و ۲۰۳۰ بهانه‌ها گرفته می‌شود یا توصیه‌نامه‌های مهم دیگری هم هست و باز مجبوریم داستان‌های دیگری داشته باشیم، گفت: از آنجا که این نهاد مشورتی و تخصصی است، همیشه پایش را انجام داده و توصیه‌های به‌روز حتی به پیشرفته‌ترین کشورها ارائه می‌کند و اگر این نباشد، شما استانداردهای لازم را ندارید. بنابراین از نظر تکنیکال و فنی این پایش همیشه هست و توصیه جدید هست اما از نظر دامنه صلاحیتی که مربوط به این‌ها می‌شود به نظر نمی‌آید موضوعش محدود باشد. تصمیماتی که در «FATF» گرفته می‌شود اجماعی است و همه باید رأی مثبت دهند به‌عنوان نمونه اگر بخواهند تأمین مالی تروریسم را از گزارش دهی‌ها حذف کنند، باید همه رأی دهند و همین‌طور برای اضافه شدن چیزی «FATF» مستقیماً نمی‌تواند دستور دهد؛ مثلاً مسائل هسته‌ای را هم در آن بگنجانیم اما می‌تواند دولت‌ها را تشویق کند تا این کار را انجام دهند بنابراین اگر ما در آن فرایند تصمیم‌گیری نباشیم، ممکن است دوباره متضرر شویم و این دفعه گزارش دهی بانک‌ها باید با این مسئله (هسته‌ای) هماهنگ شود. در صورت حضور می‌توانیم از مکانیسم‌های حقوقی به نفع خودمان استفاده کرده و متحدانی پیدا کنیم، موضع سیاسی خود را چه در نهاد سیاسی مثل سازمان ملل و چه نهاد تخصصی مثل «FATF» بیان کرده و از آن دفاع کنیم، درحالی‌که اگر غائب باشیم هرچه آن‌ها تصمیم بگیرند در رویارویی تک‌به‌تک به ما تحمیل خواهند کرد و ما مجبور به پیروی از آن‌ها هستیم، چون سود می‌خواهیم و دنبال تجارت هستیم و آن‌ها هم همین‌طور.

عبداللهی به سؤال شخصی که پرسیده بود «آیا ایران در مجامع بین‌المللی نمی‌تواند ادعای خسارت کند و توهین‌هایی که این‌ها می‌کنند خود بار حقوقی ندارد؟»، گفت: توهین در حقوق بین‌الملل منع نشده است اصلاً فکر نمی‌کردند در دنیا رئیس‌جمهوری پیدا شود و چنین حرف‌هایی را بزند بنابراین باید دنبال نقض تعهد بگردیم. به این سادگی نمی‌توان به این سؤال پاسخ داد و قابل‌ طرح است اما در کدام دادگاه؟ در حقوق بین‌الملل، دادگاه‌ها صلاحیت ندارند مگر اینکه طرفین به آن صلاحیت دهند. شخصاً مایلم امسال کنفرانسی در دانشکده حقوق در مورد جنگ جهانی اول و دوم تشکیل دهم، خب این‌ها یک سلسله تخلفاتی انجام داده‌اند ولی سؤال این است که ما در این سال‌ها از این‌ها انصراف نداده‌ایم و اعراض از مسئولیت نکرده‌ایم؟ همچنین در حقوق بین‌الملل، اعمال، رفتار و گفتار افرادی می‌تواند موجبات مسئولیت بین‌المللی یک دولت را فراهم کندی که عملش عمل دولت را تشکیل می‌دهد مثلاً رئیس‌جمهور. اگر خاطرتان باشد بخشی از مشکل ما این بود که رئیس‌جمهور ما گفت اسرائیل از نقشه پاک شود درحالی‌که حتی مقام بالاتر از ایشان بارها این حرف را به زبان دیگری گفته بود ولی کسی اعتراض نمی‌کرد چون کلام رئیس‌جمهور است که دولت را در عرصه بین‌المللی متعهد یا مسئول می‌کند. در دیوان آمریکایی‌ها در رأی سکوهای نفتی، اعتراضات رئیس‌جمهوری ایران در خطبه‌های نماز جمعه را ویدیو پروژکتور کرده بودند و می‌گفتند رئیس‌جمهور خودتان گفته است بین ما و شما دریای خون می‌گذرد، و این ناشی از هیجانات مذهبی است. این خوب است ولی نباید این‌جور جاها گفته شود این‌ها رصد می‌شود، دقت می‌کنند و همه را دنبال می‌کنند و ممکن است برای ما خطراتی به وجود بیاورد. تذکر شما درست است امیدوارم کسانی که باید بشنوند، بشنوند.

انتهای پیام/


برچسب ها :
ارسال دیدگاه